Logo

Czym jest internet i jak działa strona WWW

Opis: Zostaną omówione podstawy działania Internetu i stron WWW, adresy internetowe (URL, domeny, DNS, IP), działanie przeglądarki i serwera oraz podstawowe elementy budowy strony internetowej i technologie HTML, CSS oraz JavaScript.

Czym jest Internet

Internet to globalna sieć komputerowa, która łączy ze sobą miliony urządzeń na całym świecie. Dzięki niemu komputery, smartfony, serwery i inne urządzenia mogą wymieniać informacje oraz umożliwiać korzystanie z różnych usług online.

Obecnie Internet jest jednym z najważniejszych elementów codziennego życia. Wykorzystywany jest do komunikacji, nauki, pracy, rozrywki, zakupów, bankowości oraz korzystania z usług publicznych i prywatnych.

Definicja Internetu jako globalnej sieci komputerowej

Internet można określić jako "sieć sieci". Oznacza to, że składa się z ogromnej liczby połączonych ze sobą sieci komputerowych działających na całym świecie.

Każde urządzenie podłączone do Internetu otrzymuje możliwość komunikowania się z innymi urządzeniami za pomocą odpowiednich protokołów sieciowych, głównie TCP/IP.

Internet działa przez:

  • połączenia światłowodowe,

  • sieci komórkowe,

  • sieci Wi-Fi,

  • satelity komunikacyjne,

  • centra danych i serwery.

Dzięki temu użytkownicy mogą przesyłać dane niemal natychmiast, niezależnie od miejsca na świecie.

Podwodna sieć kabli internetowych

Większość światowego ruchu internetowego przesyłana jest za pomocą podmorskich kabli światłowodowych ułożonych na dnie oceanów i mórz. Kable te łączą kontynenty oraz państwa, umożliwiając bardzo szybkie przesyłanie danych między różnymi częściami świata.

Podmorskie światłowody mają długość nawet kilkunastu tysięcy kilometrów i są chronione specjalnymi warstwami zabezpieczającymi przed uszkodzeniami mechanicznymi. Dzięki nim możliwe są:

  • międzynarodowe połączenia internetowe,

  • transmisje wideo i streaming,

  • działanie usług chmurowych,

  • komunikacja między serwerami na różnych kontynentach,

  • globalne działanie stron internetowych i aplikacji.

Choć Internet często kojarzony jest z technologią bezprzewodową, w rzeczywistości ogromna część danych przesyłana jest fizycznymi kablami światłowodowymi znajdującymi się pod wodą. Obecnie podmorska infrastruktura internetowa jest jednym z najważniejszych elementów współczesnej komunikacji cyfrowej.

Źródło: portalmorski.pl

Jak długie, jak głęboko i ile kabli leży na dnie mórz i oceanów

Różnica między Internetem a stroną WWW

Bardzo często pojęcia "Internet" i "WWW" są używane zamiennie, jednak nie oznaczają tego samego.

Internet

WWW (World Wide Web)

Globalna infrastruktura sieciowa

Jedna z usług działających w Internecie

Umożliwia przesyłanie danych

Umożliwia przeglądanie stron internetowych

Obejmuje wiele usług

Działa za pomocą przeglądarek internetowych

Istniał wcześniej niż WWW

Powstał jako sposób prezentowania informacji

WWW to system stron internetowych połączonych odnośnikami (linkami), które są wyświetlane w przeglądarkach internetowych, np.:

  • Google Chrome

  • Mozilla Firefox

  • Microsoft Edge

Internet obejmuje jednak znacznie więcej usług niż tylko strony WWW.

Krótka historia Internetu

Początki Internetu sięgają lat 60. XX wieku. Pierwsze rozwiązania sieciowe powstały w Stanach Zjednoczonych jako projekt badawczy mający umożliwić komunikację między komputerami.

Najważniejsze etapy rozwoju Internetu:

  • lata 60. - powstanie sieci ARPANET,

  • lata 70. - rozwój protokołów TCP/IP,

  • lata 80. - rozwój sieci akademickich,

  • lata 90. - powstanie WWW i popularyzacja Internetu,

  • XXI wiek - rozwój Internetu mobilnego, chmury i mediów społecznościowych.

Współczesny Internet działa znacznie szybciej niż dawniej i obsługuje ogromne ilości danych przesyłanych każdego dnia.

Podstawowe pojęcia

  • Sieć komputerowa to grupa urządzeń połączonych ze sobą w celu wymiany danych. Sieci mogą działać lokalnie (np. w domu lub szkole) lub globalnie (Internet).

  • Użytkownik to osoba korzystająca z urządzeń i usług internetowych. Może korzystać z Internetu za pomocą komputera, smartfona, tabletu, telewizora Smart TV.

  • Serwer to komputer lub system udostępniający dane i usługi innym urządzeniom. Przykłady: serwer strony internetowej, serwer poczty e-mail, serwer gier online, serwer plików w chmurze. Serwery działają zwykle przez całą dobę i obsługują wielu użytkowników jednocześnie.

  • Klient to urządzenie lub program, który łączy się z serwerem w celu pobrania danych lub skorzystania z usługi. Przykłady klientów przeglądarka internetowa, aplikacja pocztowa, komunikator internetowy.

Przykłady usług internetowych

  • WWW - Usługa umożliwiająca przeglądanie stron internetowych za pomocą przeglądarki.

  • Poczta e-mail - Usługa służąca do wysyłania i odbierania wiadomości elektronicznych.

  • Komunikatory - Programy umożliwiające wymianę wiadomości tekstowych, głosowych i wideo w czasie rzeczywistym.

  • Chmura (cloud computing) - to model przechowywania danych i uruchamiania usług przez Internet.

  • Streaming - polega na przesyłaniu audio lub wideo przez Internet bez konieczności wcześniejszego pobierania całego pliku. Współcześnie streaming jest podstawowym sposobem oglądania filmów i słuchania muzyki online.

Jak działa strona WWW

Każdego dnia użytkownicy odwiedzają miliony stron internetowych za pomocą przeglądarek internetowych. Strony WWW umożliwiają wyświetlanie informacji, korzystanie z aplikacji internetowych, oglądanie filmów, wykonywanie zakupów oraz komunikację online.

Aby zrozumieć tworzenie stron internetowych, warto poznać podstawowy mechanizm działania strony WWW - od wpisania adresu w przeglądarce aż do wyświetlenia gotowej strony na ekranie użytkownika.

Czym jest strona internetowa

Strona internetowa (strona WWW) to dokument lub aplikacja dostępna w Internecie, wyświetlana za pomocą przeglądarki internetowej. Strony internetowe mogą zawierać tekst, obrazy, filmy, formularze, animacje, interaktywne elementy.

Współczesne strony WWW często działają jak rozbudowane aplikacje internetowe, np.:

  • serwisy społecznościowe,

  • sklepy internetowe,

  • platformy edukacyjne,

  • bankowość internetowa,

  • systemy chmurowe.

Czym jest przeglądarka internetowa

Przeglądarka internetowa to program umożliwiający otwieranie i wyświetlanie stron WWW.

Jej zadaniem jest:

  • pobranie danych strony z serwera,

  • interpretacja kodu HTML, CSS i JavaScript,

  • wyświetlenie gotowej strony użytkownikowi.

Popularne przeglądarki Google Chrome, Mozilla Firefox, Microsoft Edge, Safari. Nowoczesne przeglądarki obsługują również, aplikacje internetowe, multimedia, rozszerzenia, synchronizację danych, zabezpieczenia użytkownika.

Proces otwierania strony krok po kroku

1. Wpisanie adresu URL

Użytkownik wpisuje adres strony internetowej w pasku adresu przeglądarki.

Przykład adresu URL:

https://piskorowskijakub.pl/course/

Adres URL określa:

  • protokół komunikacji - https://

  • nazwę domeny - piskorowskijakub.pl

  • lokalizację zasobu - /course/

2. Wysłanie zapytania do serwera

Po wpisaniu adresu przeglądarka:

  1. odnajduje adres IP serwera za pomocą systemu DNS,

  2. nawiązuje połączenie z serwerem,

  3. wysyła żądanie HTTP lub HTTPS.

Żądanie zawiera informacje o:

  • żądanej stronie,

  • typie przeglądarki,

  • obsługiwanych formatach,

  • danych użytkownika (np. cookies).

3. Odpowiedź serwera

Serwer WWW odbiera żądanie i przygotowuje odpowiedź.

Może:

  • zwrócić gotowy plik HTML,

  • wygenerować stronę dynamicznie,

  • pobrać dane z bazy danych,

  • sprawdzić logowanie użytkownika,

  • zwrócić pliki CSS, JavaScript oraz obrazy.

Serwer przesyła odpowiedź do przeglądarki za pomocą protokołu HTTP lub HTTPS.

4. Wyświetlenie strony w przeglądarce

Przeglądarka analizuje otrzymane pliki i buduje widok strony.

Proces obejmuje:

  • odczyt kodu HTML,

  • zastosowanie stylów CSS,

  • uruchomienie skryptów JavaScript,

  • pobranie grafik i multimediów,

  • wyświetlenie gotowej strony użytkownikowi.

Cały proces trwa zwykle od ułamka sekundy do kilku sekund.

Czym jest serwer WWW

Serwer WWW to komputer lub oprogramowanie udostępniające strony internetowe użytkownikom.

Jego zadaniem jest:

  • odbieranie żądań od przeglądarek,

  • przechowywanie plików stron,

  • generowanie treści dynamicznych,

  • wysyłanie odpowiedzi do użytkownika.

Popularne serwery WWW:

  • Apache HTTP Server

  • Nginx

Współczesne serwery często działają w centrach danych oraz chmurze obliczeniowej.

Hosting i domena

Hosting to usługa polegająca na udostępnianiu miejsca na serwerze, gdzie przechowywana jest strona internetowa.

Hosting zapewnia:

  • działanie strony przez całą dobę,

  • połączenie z Internetem,

  • przestrzeń na pliki,

  • obsługę baz danych,

  • certyfikaty SSL.

Domena internetowa to unikalny adres strony WWW, np.:

piskorowskijakub.pl

Domena jest łatwiejsza do zapamiętania niż adres IP serwera. System DNS tłumaczy nazwę domeny na adres IP odpowiedniego serwera.

Statyczne i dynamiczne strony internetowe

Strony statyczne

Strony statyczne zawierają stałą treść, która wygląda tak samo dla każdego użytkownika.

Cechy:

  • prosta budowa,

  • szybkie działanie,

  • brak zaawansowanej interakcji,

  • najczęściej tworzone tylko przy użyciu HTML i CSS.

Przykłady: proste wizytówki firm, strony informacyjne, portfolio.

Strony dynamiczne

Strony dynamiczne generują treść w zależności od użytkownika lub danych z serwera.

Mogą:

  • obsługiwać logowanie,

  • pobierać dane z baz danych,

  • aktualizować treść bez odświeżania strony,

  • działać jako aplikacje internetowe.

Przykłady: sklepy internetowe, portale społecznościowe, systemy e-learningowe, bankowość internetowa.

Współczesny Internet opiera się głównie na stronach dynamicznych.

Przykład działania strony po stronie użytkownika

Przykład:

  1. Użytkownik otwiera przeglądarkę.

  2. Wpisuje adres sklepu internetowego.

  3. Przeglądarka wysyła zapytanie do serwera.

  4. Serwer pobiera dane produktów z bazy danych.

  5. Serwer generuje stronę sklepu.

  6. Przeglądarka pobiera HTML, CSS i JavaScript.

  7. Strona zostaje wyświetlona użytkownikowi.

  8. Użytkownik może dodawać produkty do koszyka bez przeładowania strony dzięki JavaScript.

Adresy internetowe i podstawowe pojęcia sieciowe

Każda strona internetowa, aplikacja lub usługa działająca w Internecie posiada swój unikalny adres umożliwiający jej odnalezienie. Aby użytkownik mógł otworzyć stronę WWW, przeglądarka musi wiedzieć, z którym serwerem ma się połączyć i jakie dane pobrać. W tym celu wykorzystywane są adresy URL, domeny internetowe, adresy IP oraz protokoły komunikacyjne takie jak HTTP i HTTPS. Znajomość tych pojęć jest podstawą zrozumienia działania współczesnego Internetu i stron WWW.

Czym jest adres URL

URL (Uniform Resource Locator) to adres zasobu znajdującego się w Internecie. Za pomocą adresu URL użytkownik może otworzyć stronę internetową, obraz, film, plik, aplikację internetową.

Przykład adresu URL:

https://piskorowskijakub.pl/course/

Budowa adresu URL

Adres URL składa się z kilku elementów.

Protokół

Pierwsza część adresu określa sposób komunikacji z serwerem. Najczęściej spotykane protokoły HTTP, HTTPS, FTP. Obecnie standardem jest HTTPS, ponieważ zapewnia szyfrowanie połączenia.

  • HTTP (HyperText Transfer Protocol) to protokół służący do przesyłania stron internetowych między serwerem a przeglądarką. Problemem HTTP jest brak szyfrowania danych.

  • HTTPS (HyperText Transfer Protocol Secure) to bezpieczna wersja HTTP. Obecnie praktycznie wszystkie nowoczesne strony internetowe korzystają z HTTPS. Przeglądarki oznaczają strony HTTPS symbolem kłódki w pasku adresu.

Domena

Domena to unikalna nazwa strony internetowej. Domena zastępuje trudny do zapamiętania adres IP serwera.

Ścieżka

Ścieżka wskazuje konkretny zasób znajdujący się na serwerze. Ścieżka może prowadzić do podstrony, obrazu, dokumentu, pliku multimedialnego.

Czym jest domena internetowa

Domena internetowa to czytelna dla użytkownika nazwa przypisana do konkretnego serwera lub usługi internetowej. Przykłady domen Google, Wikipedia, YouTube. Domeny są rejestrowane przez specjalne organizacje i muszą być unikalne.

Domena może składać się z nazwy, subdomeny, rozszerzenia domeny.

Przykład:

blog.example.com

W tym przypadku:

  • blog - subdomena,

  • example - nazwa domeny,

  • .com - rozszerzenie domeny.

Adres IP - czym jest i do czego służy

Adres IP (Internet Protocol Address) to unikalny numer identyfikujący urządzenie w sieci komputerowej. Każde urządzenie podłączone do Internetu posiada adres IP, np. komputer, smartfon, serwer, router.

Przykład adresu IPv4:

192.168.1.1

Adres IP umożliwia odnalezienie urządzenia w sieci, przesyłanie danych między urządzeniami, komunikację w Internecie.

Obecnie stosowane są dwa główne typy adresów:

  • IPv4,

  • IPv6.

IPv6 został wprowadzony ze względu na rosnącą liczbę urządzeń podłączonych do Internetu.

DNS - tłumaczenie nazw domen na adresy IP

DNS (Domain Name System) to system tłumaczący nazwy domen na adresy IP. Dzięki DNS użytkownik nie musi pamiętać numerycznych adresów IP serwerów.

Przykład działania:

  1. Użytkownik wpisuje adres:

    google.com
  2. Przeglądarka wysyła zapytanie do serwera DNS.

  3. DNS odnajduje odpowiedni adres IP.

  4. Następuje połączenie z właściwym serwerem.

DNS można porównać do książki telefonicznej Internetu.

Przykłady popularnych domen i rozszerzeń

.pl

Rozszerzenie przypisane głównie do stron związanych z Polską. Przykłady strony firm, sklepy internetowe, portale informacyjne.

.com

Najpopularniejsze rozszerzenie komercyjne na świecie. Pierwotnie przeznaczone dla firm komercyjnych, obecnie używane bardzo szeroko.

.org

Rozszerzenie często wykorzystywane przez organizacje, fundacje, projekty społeczne, społeczności internetowe.

.edu

Rozszerzenie związane głównie z instytucjami edukacyjnymi. Najczęściej używane przez uczelnie, szkoły, organizacje edukacyjne.